ÇEDBİK tarafından, T.C. Çevre Şehircilik
ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın destekleriyle düzenlenen ‘8. Uluslararası
Yeşil Binalar ve Şehirler Zirvesi’nde, sürdürülebilir dönüşümün Türkiye’de
karşılaştığı riskler ve fırsatlar masaya yatırıldı. ÇEDBİK Başkanı Dr. Emre
Ilıcalı, sürdürülebilir yapılaşma karşısındaki bariyerlerin regülasyon ve uygulama uyumsuzluğu, finansmana erişimde yaşanan
zorluklar ve veri kapasite eksikliği olduğuna dikkat çekerken;
dönüşümün aciliyetine vurgu yaptı.
Çevre Dostu Yeşil Binalar
Derneği’nin (ÇEDBİK) ‘Sıfırın İnşası: Riskten Fırsata’ ana temasıyla bu yıl
8’incisini gerçekleştirdiği ’Uluslararası Yeşil Binalar ve Şehirler Zirvesi’,
kamu ve özel sektörün önde gelen temsilcilerini çevresel ve toplumsal sürdürülebilirliğin
önemine dikkat çekmek için bir araya getirdi. T.C. Çevre Şehircilik ve İklim
Değişikliği Bakanlığı destekleriyle 9 Aralık 2025 tarihinde İTÜ Ayazağa
Kampüsü’ndeki Süleyman Demirel Kültür Merkezi’nde gerçekleşen zirvede ‘Riskten
Fırsata: Ufukta Ne Var?’, ‘Gayrimenkulün Yeşil Vizyonu’, ‘İklim Finansmanında
Riskler ve Fırsatlar’, ‘Sürdürülebilirlik için Akıllı Çözümler, ‘Mimar Gözü ile
Sürdürülebilirlik’ olmak üzere 5 kritik başlıkta oturumlar düzenlendi.
Sektör uzmanları ve
paydaşlarından oluşan alanında uzman 40’a yakın konuşmacı, dünya gündemini
belirleyen konular üzerinde görüşlerini paylaşırken, zirve bu yıl 450’ye yakın
katılımcı ile 100’ün üzerinde kurum ve kuruluşu buluşturdu.
Yapı
Sektörü İçin “Ertelenemez” Beş Dönüşüm Alanı
Açılış
konuşmasında Türkiye’nin yeşil dönüşüm sürecindeki temel riskleri değerlendiren
ÇEDBİK Başkanı Dr. Emre Ilıcalı, sürdürülebilir şehirler ve düşük karbonlu
bir yapı sektörü için beş kritik acil dönüşüm alanını şöyle sıraladı;
1.
Yeni
yapılarda yüksek performans standartlarının uygulanması, mevcut stokta ise
yenileme ve güçlendirme programlarının hızla devreye alınması artık ertelenemez.
2.
Piyasayı
doğru yönlendirebilmek için enerji ve karbon performansını şeffaf biçimde
ortaya koyan ölçüm, etiketleme ve raporlama standartlarının yaygınlaştırılması
gerekiyor.
3.
Finansman
tarafında ise dönüşümün maliyetini karşılayacak uygun araçlar olmadan ilerlemek
mümkün değil. Yeşil konut kredileri, yenileme fonları ve kamu destekli
modellerin yaygınlaştırılması; bankaların iklim riskini kredi politikalarına
entegre etmesi kritik.
4.
İş
modellerinde de değişim gerekiyor. Mal sahibi–kiracı denklemindeki teşvik
uyumsuzluğunu giderecek yeşil kira uygulamaları ve performansa dayalı
sözleşmeler, dönüşümün önünü açabilir.
5.
Veri,
teknoloji ve teknik kapasitenin güçlendirilmesi şart.
“Türkiye’nin Yeşil Dönüşümünün
Önünde Bariyerler Var”
Sürdürülebilir
yapılaşmanın Türkiye’de temel
birtakım engellerle karşılaştığını vurgulayan ÇEDBİK Başkanı Dr. Emre
Ilıcalı, bu bariyerleri regülasyon–uygulama uyumsuzluğu, finansmana erişim
ve doğru fiyatlama eksikliği ile veri ve teknik kapasite açığı olarak
sıraladı. Ilıcalı, “Sürdürülebilir şehirler hedefi bugün yalnızca çevresel
değil, ekonomik bir zorunluluktur. Geciken her adım, değer kaybı ve artan
maliyet anlamına geliyor.” değerlendirmesinde bulundu.
“Riskten Fırsata: Ufukta
Ne Var”
Açılış oturumu “Riskten
Fırsata: Ufukta Ne Var” ÇEDBİK Başkanı Dr. Emre Ilıcalı moderatörlüğünde
gerçekleşti. Panelde TC. Çevre,
Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Mesleki Hizmetler Genel Müdürlüğü
bünyesinde Enerji Verimliliği ve Tesisat Dairesi Başkanı Hüseyin Namık
Sandıkçı, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı İklim Değişikliği
Başkanlığı’nda Sera Gazı Azaltım Politikaları Daire Başkanı Abdurrahim
Durmuş, Türkiye Çevre Ajansı (TÜÇA) Başkanı Nurullah Öztürk ve İstanbul Proje
Koordinasyon Birimi (İPKB) Direktörü Yalçın Kaya ile çevresel risklerin
yönetsel bakış açısıyla nasıl fırsata dönüştürülebileceğini tartıştı. Hüseyin Namık
Sandıkçı, güncellenen YeS-TR Ulusal Yeşil Bina Sertifikası için yürütülen
çalışmaları anlatarak, sistemin “ölçülebilir, bölgesel farkındalığı yüksek ve
uygulanabilir” bir yapıya kavuştuğunu vurguladı. Nurullah Öztürk, 2026 yılında
sertifikalı bina sayısının özellikle kamu yapılarında hızla artırılması için
planlamaların tamamlandığını belirtti. Yalçın Kaya ise, iklim risklerinin doğru
yönetildiği projelerin “sektör adına gerçek bir fırsata dönüştüğünü” ifade
etti.
“Gayrimenkulün Yeşil
Vizyonu”
“Gayrimenkulün Yeşil
Vizyonu” panelinde, sürdürülebilirlik çerçevesinde gayrimenkul sektöründeki
risklerin, yeni iş modellerine ve fırsatlara nasıl dönüştüğü; ÇEDBİK Yönetim
Kurulu Başkan Yardımcısı ve Vekili Mehmet Sami Kılıç moderatörlüğünde Ziraat
GYO Genel Müdürü Peyami Ömer Özdilek, GYODER Yönetim Kurulu Başkanı Neşecan
Çekici ve Yıldız Teknik Üniversitesi Mimarlık Fakültesi’nden Doç. Dr. Serhat
Başdoğan tarafından değerlendirildi. Neşecan Çekici, çağdaş şehircilikte
teknoloji, tasarım ve tabiat uyumunun önemine dikkat çekti. Peyami Özdilek,
“Yeşil dönüşüm, artık gönüllü bir tercih değil; zorunlu ve stratejik bir adım”
diyerek sektörün yönünü özetlerken, Dr. Serhat Başdoğan ise yerinde dönüşüm
süreçlerine dair yürüttükleri akademik çalışmaları paylaşarak
sürdürülebilirliğin toplumsal eşitlik boyutuna dikkat çekti.
“İklim Finansmanında
Riskler ve Fırsatlar”
“İklim Finansmanında
Riskler ve Fırsatlar” isimli üçüncü panel ise TSKB Gayrimenkul Değerleme Genel
Müdürü Makbule Yönel Maya moderatörlüğünde gerçekleşirken; T.C. Çevre,
Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Dış Kaynaklı Yatırım Daire Başkanı Esra Turan Tombak, Garanti
BBVA Konut Finansmanı Direktörü Songül Yeşilçimenli, Kalkınma Yatırım Bankası
Yönetim Kurulu Başkanı Seçil Yıldız yeşil dönüşümün finansal araçlar üzerinden
nasıl destekleneceğini tartıştı. Esra Turan Tombak, Türkiye’nin 2030
iklim finansmanı stratejisinde AB fonlarının kritik rol oynadığını belirtirken,
Seçil Yıldız, kalkınma bankalarının iklim yatırımlarındaki rolünü aktararak
finansman modellerine dair önemli veriler sundu. Songül Yeşilçimenli ise,
kentsel dönüşümün “ülkenin en büyük sürdürülebilir finansman fırsatı” olduğunu
vurguladı.
“Sürdürülebilirlikte Akıllı
Çözümler”
“Sürdürülebilirlikte Akıllı
Çözümler” oturumu ARUP Direktörü Timurhan Timur moderatörlüğünde; İTÜ
Sürdürülebilir Kalkınma Uzmanlık Eğitim Koordinatörü Prof. Dr. Hatice Ayataç,
Sabri Paşayiğit Mimarlık Kurucu Ortağı Sabri Paşayiğit, YES-TR Eğitim
Koordinatörü Prof. Dr. Özlem Özçevik ve Formula International Genel Müdür
Yardımcısı Cevahir Sevimli ile bina ölçeğinden şehir düzeyine uzanan akıllı ve
çevreci çözümler ele alındı. Prof. Dr.
Özlem Özçevik, sistemin dijital omurgasını anlatarak YeS-INT ile uluslararası
bir yapıya geçiş çalışmalarının sürdüğünü ifade etti. Prof. Dr. Hatice Ayataç
akıllı şehir planlama çalışmalarının akademik boyutunu aktarırken, Sabri
Paşayiğit, dijitalleşmenin yeni şehirleşme anlayışında kalıcı başarıyı mümkün
kıldığını belirtti.
“Mimar Gözüyle Sürdürülebilirlik”
Zirvenin kapanış oturumu “Mimar
Gözüyle Sürdürülebilirlik” ise ÇEDBİK Yönetim Kurulu Üyesi Buğrahan Şirin
moderatörlüğünde; Mimar Murat Tabanlıoğlu ve Felsefeci Dücane Cündioğlu’nu bir
araya getirdi. Tabanlıoğlu, sürdürülebilir mimarinin pratik uygulamalarını
aktarırken; Cündioğlu, “Sürdürülebilir yaşam, sadece bir tasarım meselesi
değil; bir düşünce biçimidir” diyerek yaklaşımın kültürel boyutuna dikkat
çekti.
